Προ των πυλών η κρίσιμη συνάντηση Τραμπ - Σι: «Λυκοφιλία» για δασμούς και το «φάντασμα» του Ιράν

Την ερχόμενη Πέμπτη 14 Μαΐου αναμένεται να υποδεχτεί ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ τον Ντόναλντ Τραμπ στο Πεκίνο, με τη συνάντηση των ηγετών να αποτελεί ένα κρίσιμο ορόσημο στις ιδιαίτερα τεταμένες σχέσεις των δύο χωρών, μετά την έναρξη της δεύτερης θητείας του Αμερικανού μεγιστάνα στον Λευκό Οίκο.

Στην ατζέντα της συνάντησης μεταξύ Τραμπ και Σι Τζινπίνγκ αναμένεται να βρεθεί προφανώς το Ιράν και οι θυελλώδεις εξελίξεις με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και τη συνεχιζόμενη σύγκρουση στα Στενά του Ορμούζ.

Ωστόσο, στο τραπέζι θα μπουν και όλα τα άλλα ακανθώδη ζητήματα για τα οποία προγραμματιζόταν εξαρχής η συνάντηση μεταξύ των ηγετών των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου. Σύμφωνα με όσα μεταφέρει το Reuters, σε αυτά τα θέματα περιλαμβάνονται οι δασμοί που έχουν πυροδοτήσει έναν εμπορικό «πόλεμο» μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας εδώ και ένα περίπου χρόνο, η τεχνητή νοημοσύνη, τα ορυκτά, τα πυρηνικά όπλα αλλά η κατάσταση στην Ταϊβάν.

Ειδικά για τα ορυκτά, εξετάζεται η παράταση μιας κρίσιμης συμφωνίας στρατηγικής σημασίας, όπως δήλωσαν Αμερικανοί αξιωματούχοι που προανήγγειλαν τη διήμερη επίσκεψη του Τραμπ στην Κίνα αυτή την εβδομάδα.

Σημειώνεται ότι αυτή θα είναι η πρώτη δια ζώσης επαφή μεταξύ Τραμπ και Τζινπίνγκ εδώ και περισσότερο από έξι μήνες, καθώς οι δύο ηγέτες προσπαθούν να σταθεροποιήσουν τις σχέσεις τους, οι οποίες έχουν επιβαρυνθεί από το εμπόριο, τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν και άλλες διαφωνίες.

Ο Τραμπ αναμένεται να φτάσει στο Πεκίνο την Τετάρτη 13 Μαΐου, ενόψει συνομιλιών που θα ακολουθήσουν την Πέμπτη και την Παρασκευή. Θα είναι το πρώτο του ταξίδι στην Κίνα από το 2017.

Αγορές αμερικανικών προϊόντων και «εκεχειρία» στους δασμούς

ΗΠΑ και η Κίνα αναμένεται να συμφωνήσουν στη δημιουργία ενός φόρουμ για τη διευκόλυνση του αμοιβαίου εμπορίου και των επενδύσεων, ενώ το Πεκίνο αναμένεται να ανακοινώσει αγορές που σχετίζονται με αεροσκάφη της Boeing, την αμερικανική γεωργία και ενέργεια, σύμφωνα με αξιωματούχους.

Τα σχέδια για ένα Συμβούλιο Εμπορίου και ένα Συμβούλιο Επενδύσεων ενδέχεται να ανακοινωθούν επίσημα στη συνάντηση, αλλά αυτοί οι μηχανισμοί ίσως χρειαστούν περαιτέρω επεξεργασία πριν τεθούν σε εφαρμογή, δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους.

Οι δύο χώρες θα συζητήσουν επίσης την παράταση της εκεχειρίας στον εμπορικό τους πόλεμο, η οποία επιτρέπει τη ροή σπάνιων γαιών από την Κίνα προς τις ΗΠΑ, αν και δεν είναι ακόμη σαφές αν η συμφωνία θα παραταθεί αυτή την εβδομάδα, ανέφερε ο ίδιος αξιωματούχος. Ωστόσο, εξέφρασε την πεποίθηση ότι η συμφωνία, η οποία επιτεύχθηκε το περασμένο φθινόπωρο και παραμένει σε ισχύ, τελικά θα παραταθεί.

«Δεν λήγει ακόμη», δήλωσε ο αξιωματούχος στους δημοσιογράφους. «Είμαι βέβαιος ότι θα ανακοινώσουμε οποιαδήποτε πιθανή παράταση την κατάλληλη στιγμή».

Πίεση Τραμπ για Ιράν και Ρωσία

Οι συνομιλίες Τραμπ - Σι αναμένεται επίσης να επεκταθούν σε ζητήματα που αποτελούν εδώ και καιρό πηγή έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, όπως το Ιράν, η Ταϊβάν και τα πυρηνικά όπλα.

Η Κίνα διατηρεί σχέσεις με το Ιράν και παραμένει σημαντικός αγοραστής των εξαγωγών πετρελαίου του. Ο Τραμπ πιέζει την Κίνα να χρησιμοποιήσει την επιρροή της ώστε να ωθήσει την Τεχεράνη σε συμφωνία με την Ουάσιγκτον ώστε να τερματίσει τη σύγκρουση που ξεκίνησε όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν επιθέσεις κατά του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου.

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επίσης πιέσει την Κίνα σχετικά με τις σχέσεις της με τη Ρωσία.

«Ο πρόεδρος έχει μιλήσει πολλές φορές με τον γενικό γραμματέα Σι Τζινπίνγκ για το Ιράν και τη Ρωσία, συμπεριλαμβανομένων των εσόδων που η Κίνα παρέχει σε αυτά τα καθεστώτα, καθώς και για αγαθά διπλής χρήσης, εξαρτήματα και ανταλλακτικά, χωρίς να αναφέρουμε το ενδεχόμενο εξαγωγών όπλων», δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους. «Περιμένω ότι αυτή η συζήτηση θα συνεχιστεί».

Δυσαρέσκεια για την αμερικανική βοήθεια στην Ταϊβάν

Από την πλευρά του, ο Σι εμφανίζεται δυσαρεστημένος με την Ουάσιγκτον σχετικά με την Ταϊβάν. Οι ΗΠΑ παραμένουν ο σημαντικότερος διεθνής υποστηρικτής και προμηθευτής όπλων του δημοκρατικά κυβερνώμενου νησιού, το οποίο το Πεκίνο θεωρεί δικό του κινεζικό έδαφος.

Η Κίνα έχει αυξήσει σημαντικά τη στρατιωτική της παρουσία κοντά στην Ταϊβάν τα τελευταία χρόνια, αλλά η αμερικανική πολιτική δεν πρόκειται να αλλάξει, δήλωσε ο αξιωματούχος.

Το μπρα ντε φερ στην τεχνητή νοημοσύνη

Οι συνεργάτες του Τραμπ εξέφρασαν επίσης αυξανόμενη ανησυχία για τα προηγμένα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης που αναπτύσσονται στην Κίνα και θεωρούν ότι οι δύο πλευρές χρειάζονται «ένα κανάλι επικοινωνίας» ώστε να αποφευχθούν συγκρούσεις που θα μπορούσαν να προκύψουν από τη χρήση τους.

«Το πώς ακριβώς θα μοιάζει αυτό μένει να καθοριστεί, αλλά θέλουμε να αξιοποιήσουμε αυτή τη συνάντηση των ηγετών για να ανοίξουμε μια συζήτηση και να δούμε αν πρέπει να δημιουργήσουμε ένα κανάλι επικοινωνίας για ζητήματα τεχνητής νοημοσύνης», δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους.

Η Κίνα «δεν ενδιαφέρεται» να συζητήσει για τα πυρηνικά

Η Ουάσιγκτον επιδιώκει εδώ και καιρό να ξεκινήσει συνομιλίες με το Πεκίνο για τα πυρηνικά όπλα, αν και η Κίνα παραμένει απρόθυμη να συζητήσει το πυρηνικό της οπλοστάσιο. Η κινεζική κυβέρνηση έχει δηλώσει ιδιωτικά στις ΗΠΑ ότι «δεν ενδιαφέρεται να καθίσει στο τραπέζι και να συζητήσει οποιονδήποτε έλεγχο πυρηνικών όπλων ή κάτι παρόμοιο αυτή τη στιγμή», ανέφερε ο αξιωματούχος.

Η τελευταία συνάντηση Τραμπ και Σι πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο στη Νότια Κορέα, όπου συμφώνησαν να παγώσουν έναν σκληρό εμπορικό πόλεμο, κατά τον οποίο οι ΗΠΑ είχαν επιβάλει τριψήφιους δασμούς σε κινεζικά προϊόντα και το Πεκίνο είχε απειλήσει να περιορίσει την παγκόσμια προμήθεια σπάνιων γαιών.

Τον Φεβρουάριο, το Ανώτατο Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι ο Τραμπ δεν είχε την εξουσία να επιβάλει πολλούς από τους δασμούς του στις εισαγωγές παγκοσμίως. Ο ίδιος έχει δεσμευτεί να επαναφέρει ορισμένους δασμούς χρησιμοποιώντας άλλες νομικές οδούς.